Dwie części kroniki

Wybierz okres historii

Dziedzictwo posługi · 1839–dziś

Kapłani wpisani w historię parafii

Ponad półtora wieku nazwisk, dat i wspólnej odpowiedzialności za parafię św. Anny. Kolejne kadencje wyznaczają główną oś opowieści, a obok nich widzimy kapłanów, których posługa niejednokrotnie łączyła dwie kadencje.

Początek chronologii
1839
Kapłani
114
Kierujący parafią
12

Jak czytać tę kronikę

Kapłani na przestrzeni pokoleń

Każdy wyróżniony proboszcz otwiera osobny rozdział. Kapłani posługujący w tych samych latach są zebrani obok niego, dzięki czemu można zobaczyć skład duszpasterstwa w konkretnym okresie.

ProboszczKapłan posługującyKontynuacja posługiNiepełna data

Chronologia posługi

Rozdziały parafialnej historii

Powtórzenie nazwiska w dwóch sąsiednich rozdziałach oznacza, że posługa kapłana obejmowała obie kadencje. Znak zapytania pozostaje przy datach, których nie udało się jednoznacznie ustalić.

  1. 1839–1854
    Proboszcz

    ks. Piotr Paweł Pruss

    Pierwszy rozdział nowszej chronologii

    Od tej kadencji rozpoczyna się nowsza część wykazu. Katalogi diecezjalne pozwalają rozróżnić proboszczów i współpracujących z nimi wikariuszy.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    4 nazwiska
    • ks. Fabian Baranowski1839–1843
    • ks. Józef Jogalla1843–1845
    • ks. Piotr Gaebler1845–1852

      późniejszy proboszcz parafii

    • ks. Józef Rapierski1852–1857

      posługa trwała w kolejnej kadencji

  2. 1854–1889
    Proboszcz

    ks. Piotr Gaebler

    Trzydzieści pięć lat parafialnej posługi

    Długa kadencja ks. Piotra Gaeblera obejmuje pracę wielu kolejnych wikariuszy i prowadzi parafię przez większą część XIX wieku.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    13 nazwisk
    • ks. Józef Rapierski1852–1857
      kontynuacja posługi
    • ks. Kazimierz Kojtka1857–1859
    • ks. Zygfryd Schulz1858–1867
    • ks. Edward Herrmann1859–1861
    • ks. Edward Glass1861–1869
    • ks. August Wessler1867–1870
    • ks. August Dobrzyński1869–1873
    • ks. Jan Drews1870
    • ks. Walenty Winkel1871–1873
    • ks. Antoni Nowowiejski1873–1884
    • ks. Ferdynand Spring1873–1885
    • ks. Hieronim Poetsch1885–1887

      późniejszy komendariusz parafii

    • ks. Karol Mundkowski1885–1887
  3. 1889–1890
    Komendariusz

    ks. Hieronim Poetsch

    Administracja parafii przez komendariusza

    Po wieloletniej kadencji ks. Piotra Gaeblera parafią kierował komendariusz ks. Hieronim Poetsch. Katalog zachowuje tę odrębną historyczną funkcję.

  4. 1890–1908
    Proboszcz

    ks. Karol Staliński

    Parafia u schyłku XIX wieku

    Kadencja ks. Karola Stalińskiego łączy schyłek XIX wieku z pierwszymi latami nowego stulecia.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    7 nazwisk
    • ks. Paweł Stankewitz1891–1892
    • ks. Jan Kensbock1892–1893
    • ks. Józef Romahn1893–1897
    • ks. Otto Langkau1896–1897
    • ks. Bruno Kabath1897–1899
    • ks. Hieronim Nahlenz1899–1906
    • ks. Stanisław Rosenau1906–1909

      posługa trwała w kolejnej kadencji

  5. 1908–1919
    Proboszcz

    ks. Eugeniusz Kanigowski

    Wspólnota w latach poprzedzających niepodległość

    Jedenaście lat posługi obejmuje końcowy okres zaborów, I wojnę światową i początek przemian po 1918 roku.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    6 nazwisk
    • ks. Stanisław Rosenau1906–1909
      kontynuacja posługi
    • ks. Paweł Poetsch1909–1912
    • ks. Andrzej Czeczka1912–1919
    • ks. Bronisław Sochaczewski1913
    • ks. Paweł Grunenberg1913–1915
    • ks. Wiktor Gollan1915–1925

      posługa trwała w kolejnej kadencji

  6. 1919–1946
    Proboszcz

    ks. Leon Neumann

    Wspólnota w czasie wojny i wielkich przemian

    Kadencja obejmowała okres międzywojenny, II wojnę światową i pierwsze miesiące powojenne. Osobno oznaczono kapelanów więzienia w Sztumie.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    16 nazwisk
    • ks. Wiktor Gollan1915–1925
      kontynuacja posługi
    • ks. Walenty Brall1919–1921
    • ks. Jan Zink1922–1926
    • ks. August Szamowski1925–1928
    • ks. Antoni Sikorski1926–1930
    • ks. Walter Junker1928–1935
    • ks. Feliks Wieczorek1930–1931
    • ks. Paweł von Gliszczyński1931–1936
    • ks. Robert Pruszkowski1935–1938
    • ks. Brunon Bischoff1936–1940
    • ks. Leon Raczek1938–1941
    • ks. Jan Heppner1940–1941
    • ks. Gotfryd Fuchs SVD1944–1945

      Sługa Boży, zamordowany na plebanii w 1945 roku

    • ks. Jan Wilkowski1917–1927

      kapelan więzienia w Sztumie

    • ks. Brunon Hannemann1927–1933

      kapelan więzienia w Sztumie

    • ks. Paweł von Gliszczyński?–1945

      kapelan więzienia w Sztumie; data początkowa nieustalona

  7. 2 I 1946–11 IX 1958
    Proboszcz

    ks. Zygmunt Geneja

    Powojenna odbudowa życia parafialnego

    Dokładne daty katalogowe pokazują pierwszą pełną powojenną kadencję i zmieniający się zespół wikariuszy.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    6 nazwisk
    • ks. Franciszek Czaj16 IX 1950–1 VIII 1951
    • ks. Ewaryst Grizer1 VII 1952–14 VII 1954
    • ks. Józef Gronkowski14 VII 1954–5 XI 1956
    • ks. Władysław Dusza14 VIII 1956–15 III 1958
    • ks. Stanisław Rutaod 9 II 1957

      data końcowa nieustalona w katalogu

    • ks. Anicet Murawski12 II 1958–15 VII 1958
  8. 21 X 1958–9 IV 1962
    Proboszcz

    ks. Franciszek Brudnias

    Parafia przełomu lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych

    Ks. Franciszek Brudnias pełnił urząd proboszcza przez blisko trzy i pół roku. W tym czasie wspierało go pięciu kolejnych wikariuszy.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    5 nazwisk
    • ks. Jan Wielgat4 X 1958–4 XII 1958
    • ks. Marian Dubicki15 VI 1959–15 VII 1964

      posługa trwała w kolejnej kadencji

    • ks. Franciszek Zdrodowski15 VI 1959–1 VIII 1959
    • ks. Stanisław Kalinowski1 VIII 1959–1 III 1960
    • ks. Bogusław Sochacki25 VI 1960–10 VII 1964

      posługa trwała w kolejnej kadencji

  9. 9 IV–26 VIII 1962
    Wakat urzędu proboszcza

    Krótki wakat urzędu proboszcza

    Po zakończeniu posługi ks. Franciszka Brudniasa urząd proboszcza pozostawał nieobsadzony przez kilka miesięcy. W parafii nadal pracowali dwaj wikariusze.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    2 nazwiska
    • ks. Marian Dubicki15 VI 1959–15 VII 1964
      kontynuacja posługi
    • ks. Bogusław Sochacki25 VI 1960–10 VII 1964
      kontynuacja posługi
  10. 26 VIII 1962–20 VI 1980
    Proboszcz

    ks. Atanazy Kubica

    Rozwój duszpasterstwa w zmieniających się czasach

    Niemal osiemnastoletnia kadencja tworzy rozległy rozdział, w którym widoczna jest praca duchownych diecezjalnych i zakonnych.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    17 nazwisk
    • ks. Marian Dubicki15 VI 1959–15 VII 1964
      kontynuacja posługi
    • ks. Bogusław Sochacki25 VI 1960–10 VII 1964
      kontynuacja posługi
    • ks. Hieronim Kozuń10 VII 1964–20 VIII 1964
    • ks. Edmund Łagod15 VII 1964–15 VI 1966
    • ks. Józef Hekod 1964

      wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Paweł Książekod 1964

      wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Wojciech Borkowski1 VII 1965–24 II 1968
    • ks. Gerard Łążyński1 VII 1965–1 IX 1973
    • ks. Eugeniusz Poszepczyński8 XII 1967–30 VIII 1968
    • ks. Stanisław Martynaod 1968

      wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Leon Zajkowski28 VIII 1971–15 VII 1974
    • ks. Tadeusz Zajurood 1971

      wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Franciszek Stosik12 VII 1973–4 III 1974
    • ks. Władysław Sobczyński SDB1973–1974

      kapłan zakonny; wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Mieczysław Kittlas SDB1974–1979

      kapłan zakonny; wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Z. Skolasińskiod 1974

      wpis uzupełniający z opracowania ks. Jana Wiśniewskiego

    • ks. Henryk Frączek SDB1976–1982

      kapłan zakonny; posługa trwała w kolejnej kadencji

  11. 1 VII 1980–8 VI 1983
    Proboszcz

    ks. Maksymilian Falk

    Krótka kadencja, wiele zachodzących na siebie posług

    Dokładne daty pokazują, że kilku kapłanów rozpoczęło posługę wcześniej albo kontynuowało ją przy następnym proboszczu.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    8 nazwisk
    • ks. Henryk Frączek SDB1976–1982
      kontynuacja posługi
    • ks. Zygmunt Galoch1980–1982
    • ks. Jan Wiśniewski25 VIII 1980–2 II 1981
    • ks. Mieczysław Banek16 II 1981–1 VII 1988

      posługa trwała w kolejnej kadencji

    • ks. Lech Wasilewski1 VII 1981–1 VII 1982
    • ks. Antoni Bałtruszewicz1 VII 1981–1 VII 1982
    • ks. Jerzy Kijkowski1 VII 1982–31 VIII 1983

      posługa trwała w kolejnej kadencji

    • ks. Adam Śniechowski5 VI 1982–29 VIII 1985

      posługa trwała w kolejnej kadencji

  12. 1 VII 1983–2007
    Proboszcz

    ks. Antoni Kurowski

    Najdłuższy współczesny rozdział

    Wieloletnia posługa ks. Antoniego Kurowskiego łączy ostatnie dekady XX wieku z początkiem nowego stulecia.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    23 nazwiska
    • ks. Mieczysław Banek16 II 1981–1 VII 1988
      kontynuacja posługi
    • ks. Jerzy Kijkowski1 VII 1982–31 VIII 1983
      kontynuacja posługi
    • ks. Adam Śniechowski5 VI 1982–29 VIII 1985
      kontynuacja posługi
    • ks. Jan Pietrzyk31 VIII 1983–1 VII 1985
    • ks. Andrzej Osiecki29 VIII 1985–1 VII 1987
    • ks. Jan Kiesz1 VII 1985–1 VII 1987
    • ks. Ryszard Grabowski30 V 1987–1 VII 1990

      wikariusz

    • ks. Mirosław Sorbaj1 VII 1987–1 VII 1990

      wikariusz

    • ks. Andrzej Kilanowski11 VI 1988–1 VII 1993
    • ks. Jerzy Cholewiński2 VI 1990–1 VII 1992
    • ks. Marek Żmudziński1 VII 1990–1 VII 1994
    • ks. Andrzej Starczewski30 VI 1993–1 VII 1994

      późniejszy proboszcz parafii

    • ks. Przemysław Ciechanowski1994–1995
    • ks. Tomasz Mogielnicki1 VII 1994–1 VII 1997
    • ks. Ireneusz Kuc1995–1996
    • ks. Zbigniew Bielecki1995–1998
    • ks. Bogdan Sokołowski1996–1997
    • ks. Tomasz Gańko1998–1999
    • ks. Sławomir Kazimierczyk1998–1999
    • ks. Wojciech Labe1999–2000
    • ks. Włodzimierz Hoffmannod 1999

      posługa trwała w kolejnej kadencji

    • ks. Dariusz Stawiecki2001–2004
    • ks. Tomasz Grzywiński2004–2007
  13. od 2007
    Proboszcz

    ks. Andrzej Starczewski

    Współczesność parafii św. Anny

    Obecna kadencja pozostaje otwartym rozdziałem kroniki. Daty otwarte pokazują posługi trwające do dziś.

    Kapłani posługujący w tym okresie
    11 nazwisk
    • ks. Włodzimierz Hoffmannod 1999
      kontynuacja posługi
    • ks. Przemysław Demski2007–2010
    • ks. Zygmunt Górski2010–2017

      rezydent

    • ks. Marcin Rusiecki2010–2013
    • ks. Adrian Pazdyk2013–2016
    • ks. Piotr Konsalik2016–2017
    • ks. Krystian Krupa2017–2018
    • ks. Kajetan Jakubowski2016–2019
    • ks. Maksimilian Ślizień2019–2022
    • ks. Łukasz Gacaod 2018
    • ks. Paweł Smaglijenko2022–2024

Pamięć i wdzięczność

Za każdą datą stoi czyjaś posługa

Ta chronologia jest kroniką ludzi, którzy sprawowali sakramenty, głosili słowo Boże, towarzyszyli rodzinom i współtworzyli wspólnotę kolejnych pokoleń parafian.

Szczególne miejsce zajmuje ks. Gotfryd Fuchs SVD, Sługa Boży, zamordowany na plebanii w 1945 roku. Jego nazwisko zostało wyróżnione w chronologii jako znak pamięci o świadectwie wiary.

Źródła historyczne

Katalogi diecezjalne i opracowania parafialne

Podstawą dokładnych dat i funkcji są katalogi ks. Andrzeja Kopiczki: Katalog duchowieństwa katolickiego w diecezji warmińskiej (do 1945 roku), Olsztyn 2003, oraz Katalog duchowieństwa katolickiego w Diecezji Warmińskiej (1945–1992), Olsztyn 2006.

Wykaz uzupełniono na podstawie: ks. Jan Wiśniewski, Kościoły i kaplice na terenie byłej diecezji pomezańskiej w latach 1243–1821, część II, oraz opracowania Andrzeja B. Krupy dotyczącego nauczania religii na terenie parafii sztumskich w latach 1945–2000.

Katalogi diecezjalne przyjęto jako podstawę dat dziennych i pełnionych funkcji. Opracowanie ks. Jana Wiśniewskiego zachowano jako źródło uzupełniające, zwłaszcza dla kapłanów zakonnych niewymienionych w katalogu duchowieństwa diecezjalnego. Niepełne daty zostały wyraźnie oznaczone.